İklim Kanunu (7552) Sanayiciye Ne Getiriyor?

9 Temmuz 2025'te yürürlüğe giren 7552 sayılı İklim Kanunu, Türkiye'nin 2053 net sıfır hedefini yasal zemine oturtan çerçeve düzenleme. Kanunun sanayici açısından en somut sonucu, Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi'nin (TR-ETS) kurulması — yani karbonun Türkiye'de de fiyatlanmaya başlaması.

Kanunun ana başlıkları

• TR-ETS'nin kurulması: pilot dönem 2026-2027, tam işleyiş 2028'den itibaren.
• Sera gazı emisyon izni: kapsam içindeki tesislerin faaliyetleri için izin alma zorunluluğu.
• MRV yükümlülüğü: izleme planı, yıllık emisyon raporu ve akredite doğrulayıcı onayı.
• Karbon Piyasası Kurulu: tahsisatlar, piyasa kuralları ve müdahale yetkisi.
• İdari yaptırımlar: yükümlülük ihlallerinde kademeli para cezaları.

Kimi, ne zaman etkiliyor?

İlk dalga, enerji yoğun sabit tesisler: demir-çelik, çimento, elektrik üretimi, rafinaj, gübre, alüminyum, cam, seramik ve kağıt. Bu tesisler pilot dönemde MRV döngüsünü işletmek zorunda; 2028 tam döneminde ise tahsisat teslim yükümlülüğü ve cezalar devreye giriyor. Kanun ayrıca ikincil mevzuata geniş alan bırakıyor — kapsam eşikleri, tahsisat kuralları ve piyasa işleyişi yönetmeliklerle netleşiyor, bu yüzden mevzuat takibi kendi başına bir iş yükü.

Neden 'bir uyum işi daha' değil?

İki nedenle. Birincisi, TR-ETS maliyeti 2028'den itibaren doğrudan işletme gideri: tahsisatını aşan tesis, aştığı her ton için piyasadan tahsisat satın alacak. İkincisi ve daha stratejik olanı: Türkiye'de ödenen karbon fiyatı, AB'nin CBAM mekanizmasında ödenecek tutardan düşülebiliyor. Yani TR-ETS kapsamında ödediğiniz her euro, AB müşterinizin sizin ürününüz için ödeyeceği CBAM faturasını azaltıyor — para Brüksel yerine Ankara'da kalıyor ve sizin rekabet pozisyonunuz korunuyor.

2026'da yapılması gerekenler

• Kapsam analizi: tesisiniz eşiklerin neresinde, hangi faaliyetler izne tabi?
• İzleme planı: emisyon kaynakları, ölçüm yöntemleri ve veri akışının belgelenmesi.
• Veri altyapısı: aktivite verilerinin (yakıt, hammadde, üretim) sistematik toplanması.
• Doğrulayıcı süreci: akredite doğrulayıcıyla erken temas, doğrulama takviminin planlanması.
• CBAM entegrasyonu: aynı emisyon verisinin AB müşterilerine sunulacak formatta da üretilmesi.

İklim Kanunu, Türkiye sanayii için karbonun 'kurumsal sosyal sorumluluk' başlığından çıkıp bilanço kalemine dönüştüğü an. Erken hazırlanan tesisler için bu bir maliyet değil, CBAM çağında ihracat pazarını koruyan bir yatırım.